Talenty

Emocje

Dobrze widzi się tylko sercem. Najważniejsze jest niewidoczne dla oczu.

A. de Saint – Exupery „Mały Książe”

IMG_0922

Najczęstsze Pytania

Czy emocje i uczucia to synonimy?

Emocje i uczucia są ze sobą mocno powiązane, choć nie oznaczają dokładnie tego samego. Emocje bowiem to intensywne, krótkotrwałe reakcje organizmu na bodźce zewnętrzne lub wewnętrzne, które wywołują zmiany fizjologiczne, takie jak przyspieszenie bicia serca, wzrost ciśnienia krwi. Jeśli chodzi o uczucia to są nimi bardziej kompleksowe i długotrwałe doświadczenia emocjonalne, które sa bardziej związane z interpretcją i przetwarzaniem informacji.

Czy emocje są nam potrzebne?

Emocje sa fundamentalne dla naszego życia. Pełnią ogromną rolę w adaptowaniu się do otoczenia (strach na przykład może powodować ucieczkę przed niebezpieczeństwem, a radość pomagać w powtarzalności jakiegoś zjawiska). Emocje są też środkiem komunikacji międzyludzkiej, są silnym motywatorem do działania, wpływają na proces podejmowania decyzji i są kluczowe w tworzeniu, utrzymywaniu relacji międzyludzkich. Wreszcie emocje są bardzo istotne w procesie samoregulacji czyli umiejętności kontrolowania swoich reakcji.

Gdzie powstają emocje?

Emocje nie są wrodzone, lecz nabyte. Wrodzone są tzw reakcje bazowe, które pod wpływem bodźców zewnętrznych zachodzą w układzie nerwowym. Układ ten bez przerwy reaguje na świat zewnętrzny za pomocą zmysłów. Emocje zatem powstają w mózgu. Współpraca między poszczególnymi obszarami mózgu oraz komunikacja między neuronami za pomocą neuroprzekaźników, takich jak serotonin, dopamina czy noradrenalina, odgrywają kluczową rolę w powstawaniu i regulacji emocji. Procesy te są skomplikowane i zależą od wielu czynników, takich jak genetyka, doświadczenia życiowe czy kontekst społeczny.

Jaki jest związek emocji z motywacją?

Emocje i motywacja tworzą skomplikowaną sieć wzajemnych wpływów. Emocje mogą stanowić zarówno źródło motywacji, jak i rezultat działań zmotywowanych emocjami. Skuteczne zarządzanie emocjami jest zatem bardzo ważne dla utrzymania trwałej i skoncentrowanej motywacji. Przykładowo radość z osiągnięcia celu może zwiększać chęć kontynuowania wysiłków, podczas gdy strach przed niepowodzeniem może motywować do podjęcia działań mających na celu uniknięcie porażki. Wewnętrzna motywacja, czyli dążenie do osiągnięcia celu dla samej przyjemności wynikającej z samego działania, jest często związana z pozytywnymi emocjami, takimi jak zadowolenie czy satysfakcja.

Czy empatia jest tym samym co współodczuwanie?

Empatia i współodczuwanie to pojęcia związane ze zdolnością rozumienia i reagowania na emocje innych osób, ale różnią się w swoim zakresie i głębokości. Empatia dotyczy samego rozumienia emocji innych osób i niekoniecznie osoba rozumiejąca je, musi podobne emocje sama odczuwać. Współodczuwanie odnosi się bardziej do aktywnego uczestnictwa w emocjach drugiej osoby, doświadczania ich w podobny sposób, jakby były nasze własne. To głębsza forma współczucia, która polega na zaangażowaniu emocjonalnym w doznania drugiej osoby. (za: Daniel Jerzy Żyżniewski)

Jak rozwijać inteligencje emocjonalną?

Rozwijanie inteligencji emocjonalnej to proces, który obejmuje świadomość, rozumienie i skuteczne zarządzanie swoimi emocjami, a także zdolność empatycznego reagowania na emocje innych. Jak ją rozwijać? Oto kilka praktycznych kroków, które mogą pomóc w rozwijaniu inteligencji emocjonalnej:

Zrozumienie swoich emocji
Regularnie zastanawiaj się nad swoimi uczuciami.
Próbuj precyzyjnie określić, jakie emocje odczuwasz, i zastanów się, co je wywołuje.

Rozwijanie samoświadomości
Zastanawiaj się nad własnymi przekonaniami, wartościami i celami.
Staraj się zrozumieć jak emocje wpływają na twoje myśli i decyzje.

Akceptacja emocji
Przyjmuj swoje emocje bez oceniania ich jako dobrych czy złych.
Akceptuj własne uczucia, ponieważ ułatwia to ich konstruktywne przetwarzanie.

Rozwój umiejętności radzenia sobie ze stresem
Ucz się technik relaksacyjnych, takich jak medytacja czy głębokie oddychanie.
Poszukuj zdrowych strategii radzenia sobie w sytuacjach stresowych.

Rozwijanie empatii
Aktywne słuchaj innych ludzi, próbuj rozumieć ich perspektywy.
Stawiaj się w sytuacji drugiej osoby.

Rozwijanie umiejętności komunikacyjnych
Ucz się jasnego i empatycznego wyrażania swoich emocji.
Zwracaj uwagę na mowę ciała i ton głosu, które również przekazują emocje.

Budowanie zdrowych relacji interpersonalnych
Pracuj nad budowaniem bliskich relacji opartych na zaufaniu i zrozumieniu.
Ucz się rozpoznawania i reagowania na emocje innych w sposób wspierający.

Ćwiczenie samoregulacji
Pracuj nad kontrolą impulsów i reakcji emocjonalnych.
Zastanawiaj się, jakie są potencjalne konsekwencje przed podjęciem działań.

Poszerzanie swojej skali emocjonalnej
Rozwijaj swoją świadomość emocji, także tych subtelnych.
Ucz się rozróżniać i nazwać różne odcienie emocji.

Jaka jest różnica między strachem a lękiem?

Często strach i lęk są ze sobą mylone i co za tym idzie posługujemy się tymi pojęciami wymiennie. Mówimy: „wiesz, czuję jakiś wewnętrzny strach” lub: „mam w sobie dziś jakiś dziwny lęk”. Otóż strach jest emocją, która powstaje w odpowiedzi na istniejący w danym momencie bodziec zewnętrzny. Gdy idziemy ciemną uliczką w podejrzanej dzielnicy naszego lub co gorsza, nieznanego nam miasta i nagle zza rogu wybiega grupa młodych ludzi pod wpływem alkoholu – czujemy właśnie strach. Jednak, kiedy kilka minut później znajdujemy się już u siebie w mieszkaniu, uczucie to słabnie i wracamy do normalnej aktywności. Lęk natomiast jest stanem psychicznym, który może być regularnie wzbudzany wewnętrznie poprzez nasze myśli. Bodźce zewnętrzne w momencie odczuwania lęku nie są potrzebne.